Seddülbahir çıkarması

18 Mart’ta Boğaz geçilemeyince İtilaf, yarımadanın güney ucundan karaya yürümeyi seçer. 24 Mart’ta kurulan 5. Ordu’nun komutanı Liman von Sanders’tır. Güney kıyıyı 9. Tümen tutar; komutan Halil Sami Bey’dir. Seddülbahir, Şubat’ta bombardıman edilmiş giriş tabyasının bulunduğu uçtur. Vehip Paşa bu cephenin Güney Grubu komutanı Temmuz’da olacaktır; 25 Nisan’ın komutanı değildir.

İtilaf kara harekâtının komutanı Ian Hamilton’dır. Seddülbahir’e çıkan kuvvet 29. Tümen’dir. Tümen komutanı Aylmer Hunter-Weston’dır. Çıkarma beş kumsala bölünür. V kumsalı kale önüdür. W kumsalı Tekke Koyu’dur. S kumsalı Morto tarafındadır ve Boğaz’a bakan kenardadır. X ve Y kumsalları Ege yakasındadır. Hedef, kıyıda tutunup içeride Kirte’ye, yani Alçıtepe köyüne ve gerisindeki sırta yürümektir.

Gün ağarırken filikalar kumsallara yanaşır. V ve W önünde kıyı savunması sıkıdır. İlk dalgalar dar bir şeridin dışına çabuk çıkamaz. S tarafında Morto kenarı tutulur. X ve Y’de ilk tutunma olur; bu iki kanat da içeride birleşip Kirte’yi alamaz. Akşama doğru güney uçta bir köprübaşı vardır. Köy ve gerisindeki sırt Osmanlı’dadır.

Fransız sefer kolu aynı sabah Anadolu yakasında, Kumkale’dedir. Komutan Albert d’Amade’dır. Birlik ertesi gün Seddülbahir’e alınır ve cephenin Boğaz yakasına, Kerevizdere yönüne yerleşir. Henri Gouraud bu kolun komutanı Mayıs’ta olur ve Haziran sonunda Seddülbahir’de yaralanır. 25 Nisan çıkarmasını o yönetmez.

Günün sonucu sınırlıdır. 29. Tümen denize dökülmez ve Kirte’ye de varamaz. Cephe, kumsallarla köy arasında sıkışır. Bundan sonraki adı konmuş adım, 28 Nisan’daki Birinci Kirte Muharebesi’dir. Aynı sabah Arıburnu’nda ayrı bir çıkarma, Saros’ta ise büyük çıkarmasız bir gösteriş vardır.

Beş kumsalın günü aynı tempoda bitmez. Kale önündeki V ve Tekke Koyu’ndaki W, kıyıya en yakın çarpışmadır. Morto tarafındaki S, Boğaz kenarını tutar ve sonraki Fransız hattının kıyı ucu olur. X ve Y, Ege yakasında daha içeriden bir kenar arar; Kirte yolunu açamaz. Akşam birleşen hat, kumsalların gerisindeki ilk sırtlarla sınırlıdır. Alçıtepe köyü görünür mesafededir ve Osmanlı’dadır. 9. Tümen bu köyün önünü bırakmaz. Ertesi günlerin çatışması bu sıkışık şeritte sürer; adı konmuş sonraki muharebe 28 Nisan’dır.